Our Organisation Search
Quick Links
Toggle: Topics

Ag Pórú le haghaidh Cáilíochta

Tá tionscadal taighde nua ildisciplíneach, a bhfuil Teagasc, Coláiste na hOllscoile, Corcaigh, an Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath agus ICBF bainteach leis, ag féachaint ar phórú le haghaidh cáilíocht táirge feabhsaithe maidir le déiríocht, mairteoil agus caoirigh in Éirinn. I láthair na huaire úsáideann daonra an domhain 37 milliún tonna de tháirgí déiríochta, 65 milliún tonna mairteola, agus 13 milliún tonna caoireola in aghaidh na bliana. Meastar go méadódh sé sin de réir méadaithe daonra. Faoi láthair tá sábháilteacht bia agus tionchar an bhia ar shláinte an duine mar phríomh-thosaíocht do thomhaltóirí. Tá pórú le haghaidh cáilíocht táirge feabhsaithe, in éineacht le córais táirgiúla agus próiseála barrfheabhsaithe, ar chur chuige amháin a chabhróidh le hearnálacha déiríochta agus feola na hÉireann a chinntiú go bhfuil táirgí ainmhithe ardchaighdeáin agus ardluach cothaitheach ar fáil go seasta.

Bainfidh tionscadal a ceadaíodh le déanaí, BreedQuality, úsáid as uirlisí úrscothacha chun cineálacha cur chuige feinitíopaigh, géinitigh agus géanómaíochta a fhorbairt i leith straitéise náisiúnta chun feabhas a chur ar cháilíocht agus ar chomhsheasmhacht táirgí bainne agus feola ó eallach agus caoirigh na hÉireann. Mhínigh an Dr Donagh Berry, Ionad Taighde agus Nuálaíochta Ainmhithe & Féaraigh de chuid Teagasc, An Chloch Liath: “Chun comhsheasmhacht ó thaobh na cáilíochta de a bhaint amach, caithfear míniú na cáilíochta do thomhaltóirí a chur síos, a thuiscint agus a aistriú go sonraíochtaí teicniúla ag gach céim de shlabhra an tsoláthair. I bhfocail eile, ní mór deitéarmanaint na hardcháilíochta a aithint ó thaobh dhearcadh an mhargaidh de agus ansin caithfear iad a fhiosrú le dearcadh teicniúla. An chéad tasc a bheidh ar thionscadal BreedQuality ná taifead a dhéanamh de thábhacht coibhneasta na saintréithe cáilíochta maidir le sástacht an tomhaltóra agus an chustaiméara a sheachadadh agus treoróidh sé sin fócas an taighde ‘ag pórú le haghaidh cáilíochta.”

Stádas reatha an phóraithe le haghaidh cáilíochta in Éirinn

De ghnáth is obair throm agus chostasach í cáilíocht an táirge a thomhas, rud a chuireann bac ar ghnáth-bhailiú eolais mar sin. Dá réie sin, tá cáilíocht an táirge ar na sraitheanna tréithe a ndéanann neamhaird beagnach ar fad orthu ag straitéisí náisiúnta póraithe maidir le déiríocht, mairteoil agus caoirigh in Éirinn.

Tógann an tasc ar cháilíocht bhainne i dtionscadal BreedQuality anuas ar thaighde críochnaithe le déanaí de chuid Teagasc sa tionscadal maoinithe ag an AE, RobustMilk (http://www.robustmilk.eu). Tá fiosrú á dhéanamh faoi láthair ar mhodhanna éagsúla le bealaí a fhorbairt chun cáilíocht bhainne a mheas go gasta ar chostas íseal. Samhlaímid go mbeidh Éire, faoi cheann trí bliana, tar éis straitéis náisiúnta póraithe a chur i bhfeidhm do pharaiméadair cháilíochta bainne atá ní amháin inchurtha le haon rud ar an domhan ach b’fhéidir ar an gcéad cheann ar domhan.

Amhail cáilíocht bhainne, tá srian curtha ar phórú le haghaidh cáilíocht feola go príomh ag na dúshláin a théann le gnáth-thomhas a dhéanamh ar chostas íseal ar cháilíocht feola. Murab ionann agus cás an bhainne, áfach, níl samplaí feola indibhidiúla faoi réir teicneolaíochta faoi láthair ar féidir leas a bhaint go réidh aisti chun comhpháirteanna cáilíocht feola a thomhas.

“Tugann taighde ag Teagasc agus in áiteanna eile le tuiscint, áfach, go bhféadfadh modhanna tánaisteacha éagsúla mar speictreascópacht ghar-infridheirg a bheith úsáideach chun saintréithe cáilíocht feola a thuar, go háirithe dath, cailliúint silidh, cion saille agus comhdhéanamh aigéid shailligh” a dúirt an Dr Berry.

Baineann speictreascópacht ghar-infridheirg úsáid as eolas ginte sa réigiún seo den speictream leictreamaighnéadach agus tá sé so-intomhaiste ar líne. Tá léirithe freisin ag taighde déanta le déanaí ag Teagasc, an Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath agus go hidirnáisiúnta, go bhfuil anailís íomhánna, lena n-áirítear íomháú hipir-speictreach, tomagrafaíocht ríomhairithe agus speictreascópacht Raman ar na huirlisí eile ar féidir leo gnéithe tábhachtacha de cháilíocht feola úr a thuar chomh maith.

Ag cur acmhainní agus eolas le chéile

Fanfaidh gnáth-rochtain ar chainníochtaí móra d’fheinitíopaí cruinne ar chostas íseal, beag beann ar an tréith, mar chuid bhunúsach de phórú ainmhithe (agus a mbainistiú) go ceann na blianta fada le teacht. Comhcheanglóidh an tionscadal BreedQuality, a bhfuil eolaithe ainmhithe, eolaithe bainne agus feola, géineolaithe móilíneacha agus cainníochtúla, taighdeoirí margaidh agus tionsclaíocht bainteach leis, acmhainní agus eolas chun foireann uirlisí agus algartam gar-do-fheidhmiú a mbeadh sé mar thoradh uirthi straitéisí náisiúnta póraithe bunaithe ar an margadh a chur i bhfeidhm le haghaidh cáilíocht feabhsaithe maidir le bainne agus feoil.